DİYABETİN EN ÇOK GÖRÜLDÜĞÜ AVRUPA ÜLKESİ TÜRKİYE: SİNSİ İLERLİYOR, GÖZ SAĞLIĞINI TEHDİT EDİYOR!

Türk Oftalmoloji Derneği (TOD), 14 Kasım Dünya Diyabet Günü kapsamında yayınladığı çarpıcı verilerle halk sağlığını tehdit eden büyük bir tehlikeye dikkat çekti. Uluslararası Diyabet Federasyonu’nun (IDF) 2025 yılında yayımladığı 11. Diyabet Atlası’na göre Türkiye’de 20-79 yaş aralığında yaklaşık 9,6 milyon diyabetli yetişkin bulunuyor. Yaşa göre standardize edilmiş yüzde 16,5’lik diyabet görülme oranıyla Türkiye, Avrupa bölgesinde ilk sırada yer alıyor.

Konuya ilişkin değerlendirmelerde bulunan Türk Oftalmoloji Derneği Tıbbi Retina Birimi Başkanı Prof. Dr. Sibel Çalışkan Kadayıfçılar, hem dünyada hem de Türkiye’de diyabetli hastaların yalnızca yüzde 50’sinin tanı alabildiğini, pek çok kişinin şeker hastası olduğunu ilk kez rutin bir göz muayenesi sırasında öğrendiğini belirtti.

"3-4 AYDA BİR GÖZLÜK DEĞİŞTİRİYORSANIZ KAN ŞEKERİNİZE BAKTIRIN"

Diyabetin sinsi bir şekilde zarar verdiği organların başında gözün geldiğini vurgulayan Prof. Dr. Sibel Çalışkan Kadayıfçılar, hastalığın basit görme değişikliklerinden kalıcı körlüğe kadar uzanan ciddi tablolara yol açtığını ifade etti.

Özellikle retina tabakasında gelişen diyabetik retinopati ve diyabetik makula ödeminin en tehlikeli komplikasyonlar olduğuna dikkat çeken Kadayıfçılar, şu uyarılarda bulundu:

"Yüksek kan şekerinin retina damarlarında sızıntıya, tıkanmaya ve yetersiz beslenmeye yol açmasıyla ilerleyen bu hastalık, erken evrelerde hiçbir belirti vermeden sinsice seyredebilir ve kontrol altına alınmadığı takdirde körlüğün en önemli nedenlerinden biri haline gelir. Kontrolsüz diyabette hastanın gözlük dereceleri hızla değişebilir. Hasta üç-dört ayda bir gözlüğünü değiştirme ihtiyacı duyuyorsa kan şekerini kontrol etmek gerekir."

BU BELİRTİLER VARSA VAKİT KAYBETMEYİN

Diyabetin erken yaşta katarakta ve çift görmeye de neden olabildiğini belirten Kadayıfçılar, kalıcı görme kaybına yol açabilen diyabetik makula ödeminin belirtilerini şöyle sıraladı:

• Bulanık görme,

• Renkleri soluk algılama,

• Cisimlerin şekil ve boyutlarını farklı görme,

• Düz çizgileri dalgalı ya da kesik görme.

Yüksek tansiyon, yüksek kolesterol, obezite, böbrek hastalığı, kansızlık, uyku apnesi ve gebeliğin de retina üzerindeki riskleri artırdığı kaydedildi.

ERKEN TANI HAYATİ ÖNEM TAŞIYOR: YILDA EN AZ BİR KEZ GÖZ DİBİ MUAYENESİ

Diyabet hastalarının herhangi bir görme şikâyeti bulunmasa dahi yılda en az bir kez düzenli göz muayenesine gitmesi gerektiğini vurgulayan Prof. Dr. Sibel Çalışkan Kadayıfçılar, erken tanının görme kaybını önleyebileceğini, hatta görme düzeyini artırabileceğini ifade etti.

Göz bebeği büyütülerek yapılan göz dibi muayenesinin elzem olduğunu belirten Kadayıfçılar, tedavinin başarısı için kan glukoz düzeylerinin, tansiyonun ve kan yağlarının kontrol altında tutulması gerektiğini; düzenli egzersiz, sağlıklı kilo ve sigaradan uzak durmanın risk faktörlerini azaltmada kilit rol oynadığını sözlerine ekledi.