Her Talebe 'Evet' Demek Tükenmişlik Getiriyor: "People Pleasing" Tuzağına Düzeltme!

Her Talebe ‘Evet’ Demek Tükenmişliğe Yol Açıyor: "People Pleasing" Tuzağına Dikkat!

Gündelik yaşamda çevrenin beklentilerini karşılamak ve ilişkilerde olumlu bir tutum sergilemek doğal bir ihtiyaç olarak görülse da istemediği halde "hayır" diyememek psikolojik bir yük haline gelebiliyor. Kişinin kabul görmek ve çatışmadan kaçınmak adına kendi ihtiyaçlarını sürekli ertelemesi durumu psikolojide “People Pleasing” (İnsanları Memnun Etme) Sendromu olarak adlandırılıyor. Anadolu Sağlık Merkezi Hastanesi’nden Uzman Klinik Psikolog Jülide Unutmaz, bu davranış kalıbının zamanla bireyin öz değerini dış onaya bağımlı kılarak ruhsal tükenmişliğe zemin hazırladığına dikkat çekti.

Reddedilme Korkusu ve Eleştirel Ebeveyn Tutumları Tetikliyor

İnsanların "hayır" demekte zorlanmalarının arkasında yatan psikolojik dinamiklere değinen Uzman Klinik Psikolog Jülide Unutmaz, bu durumun köklerinin çocukluk dönemindeki deneyimlere dayanabileceğini belirtti. Koşullu sevgi ve aşırı eleştirel ebeveyn tutumlarının kişide kabul görmek için uyum sağlama zorunluluğu yarattığını ifade eden Unutmaz, şu değerlendirmelerde bulundu:

"Sürekli onay arayışı, kişinin zamanla kendi ihtiyaç ve sınırlarını fark etmekte zorlanmasına yol açar. Kendi ihtiyaçlarını sürekli geri plana atmak ise uzun vadede tükenmişlik, kronik kaygı, içselleştirilmiş öfke birikimi, duygusal yorgunluk ve depresif belirtileri beraberinde getirir."

Sağlıklı Sınırlar Koymak İçin Adım Adım Öz Şefkat

Sınır koyabilmenin ilk şartının kişinin kendi önceliklerini ve enerjisini doğru değerlendirmesi olduğunu aktaran Unutmaz, "hayır" diyebilme becerisinin adım adım kazanılabileceğini vurguladı. Süreçte ortaya çıkabilecek suçluluk hissinin doğru yönetilmesi gerektiğini belirten uzman isim, şu tavsiyeleri sıraladı:

• Küçük Adımlarla Başlayın: Gündelik ve hayati olmayan durumlarda "hayır" demeyi pratik etmek bu kasın gelişmesini sağlar.

• Bencillik Değil, İhtiyaç: Kendi sınırlarını korumanın bir bencillik değil, sağlıklı ilişkilerin sürdürülebilmesi için temel bir zorunluluk olduğu kabul edilmelidir.

• Net ve Açık İfade Kullanın: Karşı tarafı kırmadan veya savunmaya geçmeden kendi imkân ve zaman kısıtlarınızı açıkça ifade etmek mümkündür.

"Kırıcı Olmadan da Sınır Çizilebilir"

Sınır koymanın ilişkileri bitirmek ya da reddetmek anlamına gelmediğini hatırlatan Jülide Unutmaz, kişinin enerjisi ve koşulları doğrultusunda karar vermesinin hem kendi ruh sağlığını koruyacağını hem de ilişkilerde karşılıklı saygıyı pekiştireceğini sözlerine ekledi.