Bel Çevrenizdeki Değişime Dikkat: Her 2 Diyabet Hastasından Biri Hastalığından Habersiz!

Sessiz Salgın Diyabet: Bel Ölçünüzdeki Değişim Hastalığın Habercisi Olabilir!

Dünya genelinde 589 milyon yetişkin diyabetle yaşarken, Türkiye yaklaşık 9,6 milyon yetişkin hasta sayısı ile Avrupa’da ilk sırada yer alıyor. Ülkemizdeki toplam diyabetli sayısının 12 milyona yaklaştığını vurgulayan Acıbadem Altunizade Hastanesi Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Uzmanı Doç. Dr. Adnan Batman, her iki hastadan birinin durumundan haberdar olmadığını ifade ediyor. Genetik yatkınlığın yanı sıra obezite, hareketsizlik, rafine şeker, stres ve uykusuzluğun hastalığı tetiklediğini belirten Doç. Dr. Batman, vücut ağırlığının yüzde 5-10’unu vermenin diyabet riskini yüzde 58’e varan oranda azaltabildiğine dikkat çekiyor.

Doç. Dr. Adnan Batman, diyabete karşı alınabilecek 7 etkili önlemi şu şekilde sıralıyor:

• Fazla Kilolarınızla Vedalaşın: Karın çevresinde biriken yağlar metabolik hastalık riskini artırıyor. Bel çevresinin erkeklerde 102 cm, kadınlarda ise 88 cm’yi aşması insülin direnci ve diyabet uyarısıdır. Şok diyetler yerine kalıcı ve küçük kilo kayıpları hedeflenmelidir.

• Şekerli İçecekleri Sofranızdan Kaldırın: Kola, gazoz, hazır meyve suyu ve şekerli kahveler kan şekerini aniden yükseltir. Günde tek bir kutu şekerli içecek tüketimi bile Tip 2 diyabet riskini belirgin şekilde artırır. Rafine karbonhidratlar yerine tam tahıllar, içecek olarak ise su, ayran ve maden suyu tercih edilmelidir.

• Günde 30 Dakika Yürüyün: Kaslar vücudun şeker yakan ana fabrikasıdır. Haftada en az 150 dakika (günde 30 dakika) tempolu yürüyüş yapmak insülin duyarlılığını artırır. Ayrıca masa başında çalışırken her 30-45 dakikada bir kısa hareket molaları verilmelidir.

• Tabağınızı Akdeniz Usulü Kurun: Tabağın yarısı sebze ve salata, çeyreği sağlıklı protein (tavuk, balık, baklagil), kalan çeyreği ise tam tahıllardan oluşmalıdır. Haftada iki gün balık, zeytinyağı, lifli gıdalar ve her gün bir avuç çiğ kuruyemiş tüketilmeli; işlenmiş et ürünlerinden uzak durulmalıdır.

• Uykunuzu ve Stresinizi Ciddiye Alın: Düzenli olarak 6 saatten az uyumak stres hormonu kortizolü artırarak insülin direncine yol açar. Günde 7-8 saat kaliteli uyku uyumak ve gece 23:00'ten önce yatmak hayati önem taşır. Gece geç saatlere kadar ekran karşısında kalmaktan kaçınılmalıdır.

• Sigarayı Bırakın: Sigara içenlerde Tip 2 diyabet gelişme riski içmeyenlere göre yüzde 30-40 daha yüksektir. Sigara pankreas hücrelerine zarar verir, insülin direncini ve karın çevresi yağlanmasını artırır.

• Rakamlarınızı Bilin, Yılda Bir Kez Kontrolden Geçin: Diyabet yıllarca belirti vermeden ilerleyebileceği için 35-40 yaşından itibaren herkes yılda bir kez açlık kan şekeri ve HbA1c testlerini yaptırmalıdır. Aile öyküsü ve fazla kilosu olanlar bu kontrolleri daha erken yaşta başlatmalıdır.