Üreticiyi On Yıl Boyunca Perişan Ettiler, Şimdi "Modern Tesis" Diye Sunuyorlar

Eskişehir’in en önemli hayvancılık merkezlerinden biri olan Beylikova’da, üreticinin adeta kanayan yarası haline gelen Beylikova Mezbahası için nihayet kollar sıvandı. Ancak bu "yenileme" müjdesi, aslında yerel yönetimin yıllardır süregelen bir ihmalinin ve üreticiyi içine ittiği mağduriyetin de tescili niteliğinde.

2014 yılında "Avrupa Birliği uyum yasaları ve hijyen" bahane edilerek kilit vurulan tesis, tam 12 yıl boyunca çürümeye terk edildi. Bu süre zarfında Beylikova ve çevre ilçelerdeki üreticiler, hayvanlarını kestirebilmek için kilometrelerce yol kat etmek, fahiş nakliye maliyetlerine katlanmak ve sıra beklemek zorunda bırakıldı. Bugün atılan imzalar, aslında 12 yıldır üreticinin cebinden çıkan fazladan paranın ve çekilen eziyetin gecikmiş bir itirafı olarak değerlendiriliyor.

"Yıllardır Neredeydiniz?"

Eskişehir Büyükşehir Belediyesi ve Beylikova Belediyesi’nin "iş birliği" olarak sunduğu yenileme çalışmaları, akıllara tek bir soruyu getiriyor: Bir mezbahayı hijyenik hale getirmek 12 yıl mı sürer? Uzun yıllardır atıl durumda bırakılan tesisin teknik altyapısının ancak şimdi güçlendirilmeye başlanması, bölge hayvancılığına verilen değerin de sorgulanmasına neden oluyor.

Seçim Beyanı Gibi Müjde: "İlk Kamu Mezbahası"

Belediye Başkanı Hakan Karabacak’ın "Eskişehir için önemli bir tesis olacak" sözleri, 12 yıldır mezbahasız bırakılan Eskişehir üreticisi için trajikomik bir anlam taşıyor. Yenilendiğinde "Eskişehir’in uzun yıllar sonra hizmete giren ilk kamu mezbahası" olma özelliğini taşıyacak olması, aslında yerel yönetimin kamu eliyle sunması gereken en temel hizmetlerde ne kadar geride kaldığının somut bir kanıtı.

Üreticinin Kaybı Telafi Edilecek mi?

Tesisin modern ve hijyenik olacağı vadediliyor; ancak 12 yıllık kapalılık süresince kaç üreticinin hayvancılığı bıraktığı, kaçının nakliye yollarında mağdur olduğu henüz hesaplanmış değil. Büyükşehir Belediye Başkanı Ayşe Ünlüce ve Hakan Karabacak’ın iş birliğiyle "en kısa sürede" açılacağı söylenen mezbahada, geçmişin zararlarının nasıl telafi edileceği ise merak konusu.

Beylikova Mezbahası’nın "Kayıp" Kronolojisi

Eskişehir’de Etin "Görünmez" Maliyeti: Kapalı Mezbahalar ve Tutulmayan Sözler

Eskişehir’de et fiyatlarının neden el yaktığını anlamak için sadece döviz kuruna veya yem fiyatlarına bakmak yetmiyor. Şehrin yerel yönetim stratejisi, üreticiyi yüksek maliyetli bir labirentin içine hapsederken, faturayı son tahlilde Eskişehirli tüketici ödüyor.

İşte "kamu hizmeti" eksikliğinin mutfaktaki yangına olan etkileri ve yıllardır bekleyen yerel yönetim vaatleri üzerine bir analiz:

1. Mezbahasızlık: Üreticinin Sırtındaki Nakliye Kamburu

Beylikova örneğinde olduğu gibi, kamuya ait mezbahaların 12 yıl gibi sürelerle kapalı tutulması, et maliyetini doğrudan etkileyen bir zinciri tetikliyor:

• Lojistik Maliyet: Beylikova veya Seyitgazi’deki üretici, hayvanını kestirmek için en yakın aktif tesise (çoğu zaman özel sektöre ait veya başka şehirdeki tesislere) gitmek zorunda kalıyor. Bu da canlı hayvan başına ciddi bir mazot ve nakliye maliyeti ekliyor.

• Aracı Etkisi: Kamu mezbahası olmadığında üretici, kesim sırası ve fiyatlandırma konusunda özel tesislerin insafına kalıyor.

• Fire ve Stres Faktörü: Uzun yolculuklar hayvanlarda canlı ağırlık kaybına (fire) neden olur, bu da karkas et verimini düşürerek birim maliyeti yukarı çeker.

2. Eskişehir’in "Hayalet" Projesi: Yeni Hal Binası

Eskişehir’de seçim dönemlerinin vazgeçilmez vaadi olan ama bir türlü temeli atılmayan "Modern Yaş Sebze, Meyve ve Et Hali", kentin ticaret hacmini boğmaya devam ediyor.

• Söz Verildi, Yapılmadı: Mevcut hal binasının yetersizliği, hijyen standartlarının düşüklüğü ve kapasite sorunu yıllardır biliniyor. Seçim kürsülerinden verilen "Türkiye'nin en modern halini yapacağız" vaatleri, 2026 yılına gelmemize rağmen hala bir "proje çizimi" veya "yer tahsisi" aşamasını geçemedi.

• Depolama ve Soğuk Zincir Eksikliği: Modern bir hal binası, sadece meyve-sebze için değil, et ürünlerinin sağlıklı depolanması için de kritiktir. Uygun depolama alanı olmayınca ürünler hızla elden çıkarılmak zorunda kalıyor, bu da fiyat dalgalanmalarına (spekülasyona) zemin hazırlıyor.

3. Yanlış Politikanın Mutfaktaki Bilançosu

Mezbaha ve hal gibi stratejik yatırımların yapılmaması, Eskişehir’de etin "pahalı" olmasını sistemli bir hale getiriyor.

Sonuç: "Müjde" mi, "Özür" mü?

Bugün 12 yıl sonra Beylikova Mezbahası’nın açılıyor olması, bir başarı hikayesinden ziyade; Eskişehirli üreticinin 12 yıl boyunca neden yalnız bırakıldığının sorgulanması gereken bir durumdur. Hal binası gibi devasa projelerin ise hala rafta beklemesi, "Eskişehir vizyonu" ile sahadaki gerçeklerin ne kadar kopuk olduğunun en büyük kanıtıdır.

Vatandaş markette, üretici tarlada mağdur edilirken; belediyecilik hizmetinin "yol boyu çiçek dikmekten" ibaret olmadığı, asıl belediyeciliğin üretim zincirini ayakta tutacak altyapıyı (mezbaha, hal, soğuk hava deposu) kurmak olduğu artık anlaşılmalıdır.

Hizmet mi, Siyasi Rehin Alma mı? Beylikova Mezbahası’ndaki "Aniden" Gelen İş Birliği!

Beylikova Mezbahası’nın 12 yıl sonra yeniden açılacak olması, teknik bir yenilemeden ziyade Eskişehir’deki "belediyeler arası siyasi ambargo" geleneğinin bir itirafı gibi duruyor. Yıllardır süregelen sessizliğin ardından gelen bu "ani" yakınlaşma, vatandaşın aklına şu soruyu getiriyor: Hizmetin gelmesi için belediyenin "renginin" mi değişmesi gerekiyordu?

1. Ak Parti’deyken "Duvar", CHP’ye Geçince "Yol" Oldu

Beylikova Belediyesi Ak Parti yönetimindeyken, Büyükşehir Belediyesi’nin (EBB) ilçeye yönelik pek çok projesinde "yetki çatışması", "yasal prosedür" veya "bütçe kısıtı" bahaneleri havada uçuşuyordu. Mezbaha projesi de bu "siyasi kör dövüşünün" kurbanı edildi.

• Bakış Açısı Değişince Kaynak da Bulundu: Yıllardır tek çivi çakılmayan mezbaha için, Beylikova Belediyesi yönetimi değişip Büyükşehir ile aynı siyasi çizgiye gelince bir anda "kaynak", "irade" ve "iş birliği" ortaya çıktı.

• 12 Yıllık Cezalandırma: Bu durum, ilçenin 12 yıl boyunca sadece farklı bir siyasi partiye oy verdiği için Büyükşehir imkanlarından mahrum bırakıldığının ve dolaylı yoldan cezalandırıldığının en büyük kanıtıdır.

2. Hal Projesi: "İdeolojik İnat" Arasında Ezilen Şehir

Aynı durum Eskişehir’in yıllardır bitmeyen Yeni Hal Binası bilmecesinde de yaşanıyor. Şehir merkezinde sıkışıp kalmış, hijyen ve lojistikten uzak mevcut hal binası için her seçim döneminde "dev proje" sözleri veriliyor. Ancak iş icraata gelince;

• Merkezi Hükümet vs. Büyükşehir: Ankara ile Eskişehir arasındaki siyasi çekişme, hal binasının yer tahsisi ve projelendirilmesi gibi teknik konularda adeta bir satranç oyununa döndü.

• Tutulmayan Sözler: "Engelleniyoruz" bahanesinin arkasına sığınan yerel yönetim, aslında çözüm odaklı bir bürokrasi yürütmek yerine sorunu bir mağduriyet alanına çevirmeyi tercih etti. Sonuç ise yine aynı: Ne modern bir sebze-meyve hali var, ne de et borsasını ayağa kaldıracak entegre bir tesis.

3. Üretici ve Tüketici: Bu İnadın Sessiz Kurbanları

Siyasetçiler "biz yaptık" ya da "yaptırmadılar" kavgası verirken, Eskişehir halkı Türkiye’nin en pahalı et ve sebzesinden birini tüketmeye mahkum edildi.

• Hizmet Tekeli: Belediye hizmetleri, sadece partisel uyumun olduğu yerlerde tıkır tıkır işliyorsa, orada "sosyal belediyecilikten" değil, "siyasi lütuf" sisteminden söz edilebilir.

• Fatura Vatandaşa: 12 yıl boyunca mezbaha bekleyen Beylikova üreticisi iflasın eşiğine gelirken, Eskişehirli kasapta kıyma fiyatını gördüğünde sarsılıyorsa, bunun sorumlusu bu siyasi inattır.

Siyasi Çekişmenin Bedel Tablosu

Sonuç Olarak: 12 yıldır kapalı tutulan Beylikova Mezbahası’nın "aniden" hatırlanması, Eskişehir’de hizmetin bir ihtiyaçtan çok, siyasi bir kart olarak kullanıldığını gösteriyor. Beylikova halkı 12 yıllık bu gecikmeyi bir "müjde" olarak değil, bir "hak gaspının sona ermesi" olarak okumalıdır.